'Inclusie begint met luisteren zonder oordeel'
Als kinder- en jeugdpsycholoog bij Youz wil Ireen Bakker kinderen en jongeren laten voelen dat ze mogen zijn wie ze zijn. Daarom luistert ze zonder oordeel, blijft ze nieuwsgierig en laat ze soms ook iets van zichzelf zien. Haar eigen ervaringen met identiteit en zichtbaarheid helpen haar daarbij. Tijdens de Canal Parade voer ze namens Youz mee op de Prideboot. Daar kwamen voor haar twee kanten samen: mens Ireen en psycholoog Ireen.
Geen hokjes
Ireen weet hoe belangrijk het is dat mensen niet in een hokje worden geplaatst. Zelf is ze panseksueel. Voor haar betekent dit dat gender niet bepaalt op wie ze verliefd wordt. ‘Voor mij gaat het echt om de mens,’ vertelt ze. ‘Ik val op een ziel van iemand.’ Die ervaring helpt haar om in haar werk open te kijken naar de identiteit en het verhaal van ieder kind en iedere jongere.
‘Naast dat ik psycholoog Ireen ben, ben ik ook echt mens Ireen,’ zegt ze. Juist die combinatie maakt het voor haar mogelijk om dichtbij en zonder vooroordelen aan te sluiten.
Jezelf laten zien
Meevaren tijdens de Canal Parade was een droom die uitkwam. Dat ze namens Youz meevoer, maakte het extra bijzonder. ‘Het combineert twee dingen die heel dichtbij mijn hart liggen: wie ik als mens ben en wie ik als psycholoog ben.’ Tijdens het meevaren wilde Ireen laten zien dat iedereen er mag zijn, ongeacht seksuele oriëntatie, afkomst, neurodiversiteit of iets anders wat iemand uniek maakt.
Voor Ireen zit de waarde van zichtbaarheid vooral in wat het anderen kan bieden. ‘Ik vind het heel belangrijk dat kinderen en jongeren voorbeelden zien van mensen die zichzelf durven zijn,’ zegt ze. De Prideboot was daarvoor één zichtbaar moment; in haar dagelijkse werk probeert ze diezelfde ruimte steeds opnieuw te bieden
Psycholoog en mens
In haar werk laat Ireen soms iets van zichzelf zien als dat een kind of jongere kan helpen. Bijvoorbeeld wanneer iemand zoekt naar woorden voor gender, identiteit of het gevoel anders te zijn. ‘Ik ga daar met een open blik in,’ vertelt ze. ‘Ik geef ze het gevoel dat het bij mij allemaal oké is en dat je ook niet per se hoeft te weten wie je bent.’
Juist als kinderen, jongeren of ouders merken dat ze niet hoeven te voldoen aan verwachtingen van anderen, ziet Ireen wat voor verschil dat maakt. ‘Dan kunnen ze echt tot bloei komen,’ zegt ze. ‘Dat ze ontdekken dat ze goed zijn zoals ze zijn.’
Een open blik
Die ruimte om jezelf te mogen zijn, ervaart Ireen niet alleen in het contact met cliënten, maar ook op haar eigen werkplek. Ze ervaart dat collega’s interesse tonen, vragen stellen en openstaan voor wat ze misschien nog niet kennen. ‘Ik voel hier de ruimte om te laten zien wie ik ben en wat mij heeft gemaakt tot wie ik ben.’ Voor haar is dat een belangrijk onderdeel van een inclusieve organisatie: niet invullen voor een ander, maar oprecht willen begrijpen.
Verbinding zonder oordeel
Inclusie begint voor Ireen bij alledaags gedrag: echt luisteren, nieuwsgierig blijven naar iemands verhaal en geen aannames doen. Dat geldt in de behandelkamer, tussen collega’s en in ieder ander contact. ‘Ik denk dat er pas echt verbinding kan ontstaan als iemand merkt dat we elkaar ontmoeten zonder oordeel,’ zegt ze.
Niemand zoals jij
Jezelf laten zien is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Ireen ziet soms kinderen en jongeren die een grote last met zich meedragen. ‘Het vraagt heel veel moed voor kinderen om zichzelf te laten zien,’ zegt Ireen. Juist daarom vindt ze het belangrijk dat die moed niet alleen bij hen ligt. Ook de mensen om hen heen kunnen daarin iets betekenen door te luisteren, ruimte te maken en te laten voelen dat je welkom bent zoals je bent.
