"De wereld is voor mensen met een autisme spectrum stoornis (ASS) vaak onduidelijk, onoverzichtelijk en vol met ondoorgrondelijke sociale regels", zegt Jacqueline Bailly, psychotherapeut en manager Sarr Jeugd, onderdeel van Lucertis kinder- en jeugdpsychiatrie.

Wat is autisme?

Als je autisme hebt, dan ervaar je de wereld op een heel andere manier. Dat komt omdat de manier waarop je hersenen informatie verwerken anders verloopt dan bij mensen zonder autisme. Door autisme is het lastig om losse informatie te ordenen en te verwerken tot een groot samenhangend geheel. Waar anderen een film zien, ziet iemand met autisme eigenlijk allemaal losse beelden.

Om iedereen te laten ervaren hoe dat is, liet de Engelse National Autism Society een virtual reality app ontwikkelen. Met hulp van een smartphone en een Google Cardboard vr-bril kun je de wereld nu ervaren door de ogen van een autistisch jongetje van 10 jaar oud die met zijn moeder in een winkelcentrum loopt. Alledaagse geluiden die je normaal niet opmerkt kunnen opeens overweldigend zijn. Het enige wat je nodig hebt is een smartphone, de app en een Google Cardboard.

Diagnose autisme

Autisme spectrum stoornis (ASS) is de officiële verzamelnaam voor alle verschillende vormen van ontwikkelingsstoornissen volgens DSM, het handboek van psychiatrische aandoeningen. Bij alle soorten autisme staat een stoornis in de informatieverwerking in de hersenen centraal. De hersenen kunnen informatie niet goed verwerken, en dat levert voor de persoon in kwestie problemen op. Deze stoornis in informatieverwerking in de hersenen zorgt er voor dat

  • mensen met autisme minder goed in staat zijn sociale contacten te leggen, in zichzelf gekeerd kunnen zijn, zich moeilijk kunnen inleven in andere mensen.
  • de communicatie moeizamer verloopt. Mensen met autisme lopen ook vaak achter in hun taalontwikkeling. Zo kunnen sarcastische/cynische of figuurlijke uitspraken letterlijk genomen worden. 
  • mensen met autisme moeite hebben met het goed interpreteren van lichaamstaal. Vreugde, boosheid en verdriet kunnen niet herkend worden.
  • mensen met autisme herhalende patronen hebben in hun gedrag. Ze zijn vaak wat betreft interesse en activiteiten gefocust op één of een zeer beperkt aantal onderwerpen. Voor andere onderwerpen of activiteiten is er geen belangstelling.
  • mensen met autisme vaak of gevoeliger of juist minder gevoelig zijn voor bepaalde prikkels, zoals pijn of geluiden.

Autisme verschilt van persoon tot persoon. Dit komt doordat de stoornis in informatieverwerking bij iedere persoon met autisme anders is. De levensfase van iemand met autisme speelt daarin ook een rol. De genoemde kenmerken komen in meer of mindere mate voor bij mensen met autisme. Doe onze online autisme zelftest waarmee u test of uw klachten mogelijk verband houden met een autisme spectrum stoornis (ASS). Deze test geeft een indruk. Het is nadrukkelijk geen diagnose! Die stelt een psycholoog of een psychiater na onderzoek.

Bij klassiek autisme (een van de vormen van ontwikkelingsstoornissen) zijn er enkele specifieke kenmerken die 'eruit springen'. Vaak zijn mensen met klassiek autisme overgevoelig voor prikkels van buitenaf. Vaak is bij mensen met klassiek autisme stereotiep gedrag te zien. Het leggen van contact en onderhouden daarvan, het aangaan van een gesprek is vaak te lastig. Ook blijkt dat IQ van mensen met klassiek autisme onder het gemiddelde ligt.

DSM is hét handboek wat gebruikt wordt in de geestelijke gezondheidszorg. Dit Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM) bevat een actuele classificatie van psychische stoornissen. In dit boek zijn alle stoornissen systematisch inclusief alle bijbehorende criteria onderverdeeld.

Oorzaak autisme

De exacte oorzaak van autisme is nog onbekend. Er is niet specifiek één oorzaak aan te wijzen. Wel zijn er verschillende risicofactoren. Zo is bekend dat erfelijkheid een rol speelt. Ook de leeftijd van ouders bij de bevruchting speelt een rol. Een laag geboortegewicht is een andere risicofactor.
Het is een fabel dat door de wijze van opvoeding autisme kan ontstaan.

Met autisme word je geboren en het is niet te genezen. Autisme blijft dus een rol spelen in je verdere leven. Hoe groot die rol is en op welke manier precies, dat verschilt van persoon tot persoon. Ook de levensfase bepaalt hoe groot de impact van autisme is. Behandeling kan bepaalde verschijnselen van autisme wel verminderen .

Gevolgen autisme

Autisme spectrum stoornis (ASS),  de verzamelnaam voor soorten autisme, is een stoornis die ingrijpende gevolgen kan hebben. Het beïnvloedt in meer of mindere mate kinderen, jongeren en volwassenen in hun dagelijks functioneren; op school, werk, binnen het gezin en sociale relaties.

Autisme kan in verschillende gradaties van ernst voorkomen. Dat heeft te maken met de mate waarin de autisme kenmerken voorkomen bij iemand. Dit kan ook een verklaring zijn waarom bij sommige mensen op pas op latere leeftijd autisme wordt gediagnostiseerd. Er was altijd al iets, maar nooit heeft men er de vinger op kunnen leggen. Door de diagnose vallen puzzelstukjes ineens op hun plek.

Door autisme kunnen psychische problemen ontstaan. Dwangmatig gedrag  of depressie zijn daar voorbeelden van.
Bij jongens en mannen komt autisme vaker voor dan bij meisjes en vrouwen.

Autisme test

Autisme is niet eenvoudig vast te stellen. Deze zelftest geeft een indruk. Het is geen diagnose! De uitkomst van de test kan wel voor u een reden zijn om dit te bespreken met uw huisarts. Uw huisarts kan u doorverwijzen naar onze specialistische hulp. Een psycholoog of psychiater doet verder uitgebreid onderzoek. Daarbij zal uiteraard gelet worden op de kenmerken van autisme. Ook zullen ouders, partner en vrienden door middel van een gesprek betrokken worden bij het vaststellen van een diagnose.