Mensen met een psychose hebben het contact met de werkelijkheid verloren. Zij ervaren de wereld als overweldigend, vreemd en soms angstaanjagend. In zo’n psychotische periode, tijdens zo'n psychotische stoornis,  zien zij dingen en ervaren zaken die niemand anders ziet of meemaakt.

Het is vaak de directe omgeving die merkt dat er iets met iemand aan de hand is. 

  • het contact met familie en vrienden vermindert
  • de 'ander' lijkt ook minder behoefte te hebben aan onderling contact
  • de 'ander' verandert van gedrag
  • het gaat niet goed op school (afwezig, slechte cijfers) of op het werk,
  • vaak zie je ook dat iemand niet meer helder kan denken, dat diegene achterdochtig wordt en wellicht ook stemmen hoort.

Dat zijn signalen dat er sprake kan zijn van een psychotische stoornis. Net als bij alles, geldt ook hier: hoe eerder een psychotische stoornis wordt herkend, des te beter kan deze kan worden behandeld.

Psychose is het fenomeen dat je buitengewone ervaringen hebt die je beangstigen, frustreren of verwarren en waar je zoveel last van hebt dat ze je storen in je sociaalmaatschappelijk functioneren.

David van den Berg – psycholoog

Dit ‘leven in een eigen werkelijkheid’ ziet u terug in de symptomen. Bij een psychose kunt u last hebben van positieve symptomen als ook negatieve symptomen.

Positieve symptomen zijn verschijnselen die zijn toegevoegd aan je persoonlijkheid, aan je functioneren. Het zijn dus verschijnselen die er eerst niet waren, maar door de psychose erbij gekomen zijn.

De positieve symptomen kunnen zijn:

U kunt een of meerdere positieve symptomen hebben.

Negatieve symptomen zijn verschijnselen die verdwenen zijn in het gedrag en functioneren van iemand. Iets wat iemand typeert is verdwenen.

Negatieve symptomen kunnen zijn:

  • Weinig initiatief tonen en weinig interesse hebben in wat er om u heen gebeurt
  • Verwaarlozing van uw sociale contacten
  • Vermoeid zijn, geen energie hebben en veel willen slapen

Op de pagina symptomen is meer informatie te vinden over de symptomen die horen bij een psychose.

Bekijk ook de film over Niels die een psychose krijgt. Dit geeft een goed beeld over hoe iemand een psychose ervaart.

Hoelang duurt een psychose?

Een psychotische periode duurt meestal weken tot maanden. Sommige mensen krijgen één keer een psychose terwijl anderen vaker een psychotische periode doormaken.
Een psychose komt het meest voor bij mensen tussen de 16 en 30 jaar.

Videocollege over hallucineren

Jan Dirk Blom, psychiater en opleider psychiatrie bij Parnassia Groep en bijzonder hoogleraar aan de Universiteit Leiden, heeft  twee videocolleges opgenomen over hallucineren voor de Universiteit van Nederland.

Hoe kan het dat je je lichaam soms groter of kleiner voelt worden?

Hoe kun je met maar liefst vijftien verschillende zintuigen hallucineren?

 

Schizofrenie

De term schizofrenie staat ter discussie. Zo zijn er psychiaters die zelfs pleiten voor de afschaffing van die term omdat term stigmatiserend werkt. Binnen Parnassia Groep hanteren we daarom de term psychose.

Oorsprong van de term

Een Zwitserse psychiater gebruikte in 1908 het woord schizofrenie voor het eerst. Het woord schizofrenie komt van de Griekse woorden schizein (splijten) en fren (geest). Samengevoegd levert dat ruwweg vertaald ‘gespleten geest’ op. Deze psychiater wilde ermee aangeven dat er een scheiding is tussen verschillende functies van de geest/hersenen zoals het geheugen, denken en waarnemen.

Om een of andere reden is er in de loop van de tijd het beeld ontstaan dat schizofrenie te maken heeft met een gespleten persoonlijkheid. Dat iemand meerdere persoonlijkheden kan hebben. Dat mensen met schizofrenie gevaarlijk zijn, dat ze onbetrouwbaar zijn. Dat schizofrenie is een hopeloze chronische hersenziekte is. Dit is dus niet waar, maar in de media en onder het publiek is dat beeld ontstaan en blijven bestaan. Dit geeft deze stoornis een zeer negatief stempel en pessimistische verwachtingen. Ten onrechte dus. De benaming schizofrenie werkt stigmatiserend.

Een psychische stoornis is niet te vangen in een opsomming van symptomen. Psychische klachten zijn persoonlijk, de oorzaak kan onduidelijk zijn en vaak spelen meerdere factoren een rol. Voor iedereen kunnen die factoren anders zijn. De een kan de klachten anders ervaren dan de ander. Psychose kent door verschillende symptomen vele 'verschijningsvormen' en schizofrenie is er daar een van.

Aan schizofrenie kleeft dus de onterechte en negatieve beeldvorming dat het een hopeloze chronische hersenziekte is. Dat drukt een negatief en pessimistisch stempel op verwachtingen van herstel. Bij de patiënt zelf, de naasten ervan, en ook bij alle anderen die met de patiënt te maken hebben. Dat vooroordeel stigmatiseert en werkt contra-productief in het herstel. 

Binnen Parnassia Groep gaan we uit van de herstelgedachte: we bieden een perspectief van hoop, geloof in verandering en eigen kracht. Dat heet ook wel persoonlijk herstel. Dat ze, eventueel met beperkingen, toch een zinvol bestaan kunnen opbouwen.

4 op de 5 mensen kunnen herstellen van een psychose. Niemand zegt dat het makkelijk is en makkelijk gaat, maar het kán. Of ze leren leven met hun psychose. Dat perspectief van herstel, van het weer opbouwen van een zinvol leven is uitgangspunt van onze behandeling.